# Co ile odczytywać tachograf

Dane z pamięci tachografu cyfrowego trzeba pobierać nie rzadziej niż co 90 dni, a wcześniej zawsze wtedy, gdy grozi ich utrata. Do rutynowego odczytu przedsiębiorstwo potrzebuje własnej karty przedsiębiorstwa i urządzenia do pobierania danych.

Stan prawny na 27 września 2026 r.

Podstawa: art. 10 ust. 5 lit. a ppkt (i) rozporządzenia (WE) nr 561/2006; art. 1 ust. 3 lit. a i ust. 4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010; art. 18 ust. 3–4 i art. 48 ustawy z dnia 5 lipca 2018 r. o tachografach; kara - załącznik nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (t.j. Dz.U. 2025 poz. 1490), lp. 6.3.18.

## Co ile odczytuje się tachograf

Dane z jednostki pojazdowej - czyli z pamięci tachografu cyfrowego - pobiera się nie rzadziej niż co 90 dni. Ten maksymalny okres określa rozporządzenie Komisji (UE) nr 581/2010, a polska ustawa o tachografach zobowiązuje przewoźnika do zapewnienia odczytu właśnie z tą częstotliwością. To termin graniczny, a nie zalecany: w praktyce sczytywanie tachografu wykonuje się częściej, a w firmach zamykających ewidencję miesięcznie najwygodniej robić to co miesiąc, razem z rozliczeniem wynagrodzeń.

Preambuła rozporządzenia 581/2010 wskazuje, że przy ustalaniu tego okresu uwzględnia się wyłącznie dni zarejestrowanej działalności, a nie wszystkie dni kalendarzowe - i taką wykładnię przyjmowały sądy administracyjne w sporach z Inspekcją Transportu Drogowego (np. wyrok WSA w Rzeszowie, sygn. II SA/Rz 322/16). Organizacyjnie bezpieczniej jednak planować odczyt w dniach kalendarzowych i nie zostawiać go na ostatni dzień: awaria tachografu lub pojazdu pod koniec okresu może oznaczać utratę danych.

Z karty kierowcy dane pobiera się częściej - maksymalnie co 28 dni. To osobny termin, którego trzeba pilnować niezależnie; opisujemy go w materiale [Co ile odczytywać kartę kierowcy](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/jak-czesto-odczytywac-karte/). Dlaczego dane z karty i z tachografu pobiera się osobno i w różnych terminach, wyjaśniamy w materiale [Karta kierowcy a tachograf](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/karta-kierowcy-a-tachograf/).

## Jak pobrać dane z tachografu cyfrowego

Odczyt danych z tachografu polega na skopiowaniu zawartości jego pamięci do pliku (najczęściej w formacie DDD), który firma archiwizuje i wykorzystuje do ewidencji oraz rozliczenia czasu pracy. Do rutynowego odczytu przedsiębiorstwo potrzebuje dwóch rzeczy: własnej [karty przedsiębiorstwa](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/karta-przedsiebiorstwa/) oraz urządzenia do odczytu tachografu, np. klucza do pobierania danych. Ta sama karta służy do zablokowania tachografu na firmę, dzięki czemu jej dane są chronione przed dostępem innych przedsiębiorstw.

Przy odczycie lokalnym kartę przedsiębiorstwa wkłada się do tachografu, a urządzenie podłącza do złącza pobierania danych; szczegóły zależą od modelu tachografu i czytnika, dlatego warto trzymać się instrukcji producenta. Alternatywą jest [zdalny odczyt tachografu](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/odczyt-karty-w-trasie/): terminal telematyczny w pojeździe pobiera dane i przesyła je przez sieć komórkową, a karta przedsiębiorstwa pozostaje w czytniku w biurze lub u operatora usługi. Pojazd nie musi wtedy wracać do bazy tylko po to, by pobrać dane.

## Czy można odczytać tachograf bez karty przedsiębiorstwa

Rutynowo - nie. Przewoźnik pobiera dane własną kartą przedsiębiorstwa, którą w Polsce wydaje Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych. Dostęp do danych w tachografie mają też karta kontrolna i karta warsztatowa, ale nie są one zamiennikiem karty przedsiębiorstwa: karta kontrolna należy do organów kontrolnych, a warsztatowa - do uprawnionych serwisów tachografów.

Wyjątkiem jest sytuacja, w której danym grozi utrata, w szczególności przy naprawie lub wycofaniu tachografu z użytkowania. Uprawniony warsztat ma wtedy obowiązek pobrać dane kartą warsztatową, przechować je i na wniosek przewoźnika przekazać mu za potwierdzeniem odbioru. Jeśli danych nie da się pobrać, warsztat wydaje poświadczenie o braku takiej możliwości. To rozwiązanie awaryjne, a nie sposób na regularny odczyt.

## Kiedy trzeba odczytać tachograf wcześniej

Obok terminu 90 dni rozporządzenie 581/2010 ustanawia drugą zasadę: dane trzeba pobierać w sposób zapobiegający ich utracie. W praktyce oznacza to odczyt poza cyklem zawsze, gdy firma może stracić dostęp do pojazdu lub do danych, między innymi:

- przed sprzedażą, zwrotem z wynajmu lub leasingu albo innym przekazaniem pojazdu,
- przed wycofaniem pojazdu z użytkowania,
- przed naprawą lub wymianą tachografu oraz przy jego wadliwym działaniu - dopóki dane da się jeszcze pobrać.

## Kara za brak odczytu

Za terminowe pobieranie i przechowywanie danych odpowiada przewoźnik, a nie kierowca. Naruszenie obowiązku terminowego pobierania danych z tachografu jest zagrożone karą 500 zł za każdy pojazd (załącznik nr 3 do ustawy o transporcie drogowym, lp. 6.3.18). Kwota jest stała - nie zależy od długości opóźnienia. Pełny taryfikator i przygotowanie do kontroli to osobny, szerszy temat.

## Podstawa prawna

Obowiązek pobierania danych z tachografu wynika z art. 10 ust. 5 lit. a ppkt (i) rozporządzenia (WE) nr 561/2006. Maksymalne okresy - 90 dni dla jednostki pojazdowej i 28 dni dla karty kierowcy - oraz zasadę pobierania danych w sposób zapobiegający ich utracie określa art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 581/2010. W Polsce art. 48 ustawy o tachografach nakazuje przewoźnikowi zapewnić odczyt z tą częstotliwością, przechowywać dane w oryginalnym formacie i chronić je przed utratą, a art. 18 ust. 3 i 4 tej ustawy określa obowiązki warsztatu. Karę za spóźniony odczyt przewiduje lp. 6.3.18 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Pozostałe zagadnienia związane z pobieraniem danych zebraliśmy w obszarze [Odczyty](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/odczyty-tachografu/).

## Powiązane materiały

- [Archiwizacja danych](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/archiwizacja-danych/) - Jak przechowywać pobrane pliki
- [Co ile odczytywać kartę kierowcy](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/jak-czesto-odczytywac-karte/) - Termin 28 dni
- [Co zawiera plik DDD](https://rcpk.pl/baza-wiedzy/co-zawiera-plik-ddd/) - Dane pobierane z tachografu
